Bogumił Kononowicz, zwany przede wszystkim Bogusiem (ur. 1959 w Kętrzynie, zm. 21 stycznia 2013 w Ciechanowie) – starszy brat Krzysztofa Kononowicza, syn Bronisława i Leonardy, jeden z najstarszych bohaterów drugiego planu Uniwersum Szkolnej 17. Przez większą część życia pozostawał związany z rodzinnym gospodarstwem Kononowiczów – najpierw w Wilkowie, później przy Szkolnej 17. W pierwszych latach Uniwersum pojawiał się w tle materiałów z domu, najczęściej podczas wykonywania codziennych prac. Jego choroba i niepełnosprawność, kolejne pobyty w placówkach oraz spór o sposób sprawowania nad nim opieki stały się ważnym elementem konfliktu pomiędzy Krzysztofem a instytucjami pomocy społecznej. Po śmierci Leonardy we wrześniu 2012 roku Bogumił był ostatnim bliskim członkiem najbliższej rodziny pozostającym w życiu Krzysztofa. Jego umieszczenie w placówce w Ciechanowie praktycznie zakończyło rodzinny okres historii Szkolnej.

Rodzice Bogumiła, Bronisław i Leonarda Kononowicz, przyjechali do Polski w sierpniu 1958 roku w ramach ostatniej dużej fali repatriacji ludności polskiej z terenów ZSRR. Rodzina osiadła w Wilkowie niedaleko Kętrzyna, gdzie prowadziła gospodarstwo rolne. Bogumił urodził się niedługo po przyjeździe rodziców do Polski – według obecnego profilu w 1959 roku w Kętrzynie. Część późniejszych źródeł podaje rok urodzenia w formie 1959–1960, dlatego dokładnego roku nie udało się niezależnie potwierdzić dokumentem urzędowym⁴⁾.
Był najstarszym z trzech synów Bronisława i Leonardy. Po nim urodzili się Marian, który zmarł w niemowlęctwie, oraz 21 stycznia 1963 Krzysztof.

Dzieciństwo Bogumiła przypadło na okres życia rodziny w Wilkowie. Uczęszczał tam do szkoły podstawowej i pomagał rodzicom w gospodarstwie. W rodzinnych zbiorach zachowały się fotografie z tego okresu oraz charakterystyczne monidło z połowy lat 60., przedstawiające Bronisława, Leonardę oraz obu żyjących wówczas synów – Bogumiła i Krzysztofa. Według późniejszych opowieści Krzysztofa starszy brat był za młodu atrakcyjnym chłopakiem, za którym miały oglądać się dziewczyny. Krzysztof twierdził również, że rodzice traktowali Bogusia jak pupilka, co powodowało między braćmi konflikty. Najbardziej znanym przykładem pozostaje legenda swetra geometrycznego. Według Gospodarza Leonarda kupiła synom dwa podobne swetry, po czym rodzeństwo rozpoczęło wojnę o ten lepszy. Rodzinny arbitraż miał ostatecznie przeprowadzić Bronisław, wyposażony zgodnie z warmiańskim prawem procesowym w kij.

Krzysztof wielokrotnie tłumaczył późniejsze problemy Bogumiła wydarzeniem z okresu szkolnego. Według jego wersji Boguś miał zostać dotkliwie pobity przez kolegę, doznać urazu głowy i od tego czasu mieć większe trudności z nauką oraz koncentracją. Rodzina miała bezskutecznie próbować pociągnąć sprawcę do odpowiedzialności, gdyż jego ojciec był wpływowym działaczem komunistycznym.

25 kwietnia 1975 rodzina sprzedała gospodarstwo w Wilkowie i przeniosła się do Białegostoku. W drewnianym domu przy ulicy Szkolnej 17 zamieszkali Bronisław, Leonarda, Stefania Bykowicz, Bogumił oraz Krzysztof. Bogumił miał wtedy około 15–16 lat. Od tego momentu jego dorosłe życie było związane z rodzinnym domem oraz Starosielcami.

W dorosłym życiu Bogumił pozostawał osobą wymagającą znacznego wsparcia rodziny. Zachowane relacje zgodnie wskazują, że otrzymywał świadczenie związane z niepełnosprawnością i znajdował się pod opieką bliskich. Fakt w materiale z 24 lutego 2013 pisał po jego śmierci, że cierpiał na zaburzenia psychiczne oraz że Krzysztof pobierał świadczenie związane z opieką nad bratem⁵⁾.

Relacja Bogumiła z Krzysztofem była złożona. Z jednej strony przez dziesięciolecia mieszkali razem, a po śmierci ojca i pogorszeniu się zdrowia Leonardy stanowili zasadniczy męski rdzeń gospodarstwa. Z drugiej – Krzysztof później przedstawiał dzieciństwo jako okres rywalizacji o uwagę rodziców i przedmioty. Według relacji Jarosława Andrzejewskiego w latach 80. obaj bracia mieli również przeganiać dzieci bawiące się w okolicy Szkolnej przy pomocy kijów. Relacja ta jest problematyczna chronologicznie. Andrzejewski w innych materiałach twierdził, że w okresie szkoły średniej Kononowicza jeszcze nie znał, dlatego jego opowieści o własnym dziecięcym kontakcie z braćmi wymagają ostrożności.

Bronisław Kononowicz zmarł 5 października 2004. Po jego śmierci znaczenie świadczeń Leonardy i Bogumiła dla funkcjonowania gospodarstwa wyraźnie wzrosło. Dom utrzymywał się wówczas z niewielkiej działalności transportowej oraz właśnie świadczeń matki i starszego brata⁶⁾. Ten element ma duże znaczenie dla późniejszych wydarzeń. Umieszczenie Bogumiła poza Szkolną oznaczało dla Krzysztofa utratę domownika wykonującego część prac oraz pieniędzy, które wcześniej wpływały do wspólnego gospodarstwa. Newsweek opisywał później, że po śmierci brata i matki Krzysztof przestał radzić sobie finansowo bez ich świadczeń⁷⁾.

Bogumił znalazł się w internetowym Uniwersum niejako automatycznie, gdy w 2006 roku ogólnopolską popularność zdobył jego młodszy brat. Nie prowadził samodzielnej działalności medialnej i nie próbował budować własnej rozpoznawalności. Pojawiał się przede wszystkim jako członek rodziny obecny na Szkolnej. Zachowała się m.in. fotografia Bogumiła i Krzysztofa wspólnie oddających głosy podczas wyborów w 2006 roku. W późniejszych materiałach Krzysztofa Niemieckiego, Marka Kuleszy i Adama Czeczetkowicza Boguś zwykle pozostawał w tle – przechodził przez podwórko, zajmował się domem albo wykonywał pracę podczas kolejnego exposé brata.

Najbardziej rozpoznawalnym zajęciem Bogumiła w materiałach została praca przy drewnie. Rąbał drewko, dokładał do pieca i wykonywał cięższe czynności gospodarskie, podczas gdy Krzysztof prowadził swoją działalność polityczno-interwencyjną. Z czasem „Bogusiowe rąbanie drewka” stało się jednym z archetypicznych elementów wczesnego Belwederu. Późniejsza społeczność przedstawiała Bogusia wręcz jako człowieka utrzymującego fizyczne funkcjonowanie domu, podczas gdy młodszy brat zajmował się exposé, polityką i walką z bandytyzmem. W źródłach pojawiały się również oskarżenia, że Krzysztof wykorzystywał niepełnosprawnego brata do wykonywania nadmiernej ilości ciężkich prac. Kwestię tę badały później instytucje pomocy społecznej i organy ścigania.

3 grudnia 2010 Bogumił został zabrany ze Szkolnej i umieszczony w placówce w Choroszczy. Dla Krzysztofa stało się to początkiem jednej z najważniejszych wczesnych wojen z systemem. 8 grudnia 2010, podczas czwartego dnia pobytu brata w Choroszczy, Kononowicz nagrał exposé, w którym przedstawiał sytuację jako bezprawne wtargnięcie służb do domu. Podkreślał przy tym znaczenie Bogusia dla gospodarstwa: rozpalał w piecu i rąbał drewka. Krzysztof zapowiadał pociągnięcie policjantów i załogi karetki do odpowiedzialności, a odebranie brata porównywał do prześladowań politycznych i ukrzyżowania Chrystusa. Kilka dni później, 12 grudnia 2010, lamentował przed kamerą, że brat znajduje się w Choroszczy, rachunki pozostają niezapłacone, a on sam musi radzić sobie z domem. Właśnie w tym okresie powstała późniejsza akcja Karp dla Krzyśka, podczas której użytkownicy Wykopu zebrali 5859 zł. Bogumił wrócił ze szpitala około marca 2011 roku. Po powrocie wystąpił w jednym z nielicznych materiałów, w których nie pozostawał jedynie postacią w tle.

W kolejnych miesiącach sytuacją rodziny coraz intensywniej interesował się MOPR. Sprawa dotyczyła zarówno schorowanej Leonardy, jak i warunków życia Bogumiła oraz sposobu sprawowania nad nim opieki przez Krzysztofa. Wiosną 2012 roku konflikt wszedł w etap policyjno-sądowy. 7 maja 2012 Kononowicz alarmował media, że następnego dnia policja i lekarze mają dokonać „najazdu” na Szkolną i pozamykać jego rodzinę w aresztach oraz szpitalach. 8 maja 2012 policjanci przyjechali na posesję. Funkcjonariusze chcieli przesłuchać Leonardę w sprawie dotyczącej podejrzenia znęcania się nad rodziną. Kononowicz udzielał wówczas lokalnym mediom wywiadu, w którym bronił swojego sposobu traktowania Bogumiła. 13 czerwca 2012 odbyła się rozprawa dotycząca zarzutu znęcania się nad Bogusiem. Według zachowanej chronologii Kononowicz został w tym postępowaniu uznany za niepoczytalnego. Bogumił stał się tym samym centralną postacią jednego z najwcześniejszych sporów dotyczących tego, gdzie kończy się rodzinna opieka Krzysztofa, a zaczyna zaniedbanie lub wykorzystywanie osoby niepełnosprawnej.

Leonarda zmarła 1 września 2012. Śmierć matki miała ogromne znaczenie również dla sytuacji Bogumiła. Leonarda była przez dziesięciolecia główną osobą organizującą życie rodzinnego domu i jednym z opiekunów starszego syna. Zaledwie cztery dni później, 5 września 2012, Bogumił został umieszczony w placówce w Ciechanowie. Następnego dnia Czeczetkowicz opublikował materiał „Tragedia Kononowicza – Ostatnie ekspoze”. Krzysztof lamentował w nim, że po śmierci matki odebrano mu również brata, a razem z Bogusiem z domu zniknęły należące do niego świadczenia. Pozostawał od tego momentu sam przy Szkolnej.

Według Faktu Bogumił trafił do ośrodka pomocy w Ciechanowie po tym, gdy Krzysztof utracił prawo do sprawowania nad nim opieki⁸⁾. Przebywał tam od 5 września 2012 do śmierci w styczniu następnego roku.

Bogumił zmarł w Ciechanowie 21 stycznia 2013, dokładnie w 50. urodziny Krzysztofa. Przez wiele lat w części materiałów podawano datę 26 stycznia 2013. Późniejsze wypowiedzi Krzysztofa oraz obecna chronologia Kononopedii przyjęły 21 stycznia. Zewnętrzne media potwierdziły śmierć najpóźniej 24 lutego 2013, gdy Fakt opublikował materiał „Nie żyje brat Krzysztofa Kononowicza”. Gazeta określiła Bogumiła jako „Bogdana Kononowicza” i potwierdziła, że zmarł w ośrodku w Ciechanowie⁹⁾.

Po śmierci Bogumiła Podlasie XXI wieku, przede wszystkim Adam Czeczetkowicz i Marek Czarniawski, zaczęło przedstawiać jego zgon jako „eutanazję społeczną”. 23 lutego 2013 opublikowano materiał oskarżający placówkę o doprowadzenie do śmierci Bogumiła poprzez niewłaściwe leczenie. Twierdzono, że fizycznie zdrowemu mężczyźnie podano leki, które miały doprowadzić do jego śmierci. Dzień później sprawę opisał Fakt. Gazeta wyraźnie zaznaczyła, że Podlasie XXI wieku nie przedstawiło żadnych dowodów na eutanazję, a działacze opierali swoją narrację na własnych domysłach oraz rozmowach z anonimowymi „specjalistami”¹⁰⁾. Teoria o „zabójczej dawce leków” weszła później do folkloru Uniwersum.

Śmierć Bogumiła zapoczątkowała również aferę pogrzebową. Krzysztof otrzymał środki przeznaczone na organizację pogrzebu brata. Według Czeczetkowicza i Czarniawskiego część pierwszej transzy została przez niego przeznaczona na bieżące zakupy żywności zamiast kosztów pochówku. Spór o pieniądze stał się jednym z powodów definitywnego rozpadu relacji Krzysztofa z dawnym zapleczem Podlasia XXI wieku. W latach 2013–2014 Krzysztof korzystał z pieniędzy związanych ze zwrotem wkładu mieszkaniowego po bracie.

Bogumił został pochowany na Cmentarzu Parafialnym św. Andrzeja Boboli w Białymstoku. Jego grób stał się później częścią rodzinnego zespołu grobowego Kononowiczów. Przez wiele lat na płycie brakowało pełnych dat życia części pochowanych członków rodziny, co – podobnie jak przy Leonardzie i Bronisławie – stało się pożywką dla kolejnych teorii społeczności. W 2025 roku w tym samym rodzinnym grobie pochowano urnę z prochami Krzysztofa Kononowicza. Opłata za miejsce została wówczas wniesiona tak, aby Krzysztof mógł zostać pochowany właśnie z bratem Bogumiłem.

Śmierć Bogumiła nie była wyłącznie kolejnym wydarzeniem rodzinnym. W ciągu kilku miesięcy Krzysztof stracił oboje najbliższych domowników: Leonardę 1 września 2012 oraz Bogumiła 21 stycznia 2013. Po ich odejściu zniknął dawny model funkcjonowania domu. Leonarda odpowiadała za znaczną część porządku i organizacji życia rodzinnego, natomiast Bogumił wykonywał część codziennych prac i wnosił do gospodarstwa własne świadczenie. Newsweek opisywał później Krzysztofa jako człowieka, który po śmierci matki i brata przestał radzić sobie finansowo bez ich pieniędzy¹¹⁾. Belweder stopniowo pogrążał się w bałaganie i biedzie, a Krzysztof zaczął wpuszczać do domu kolejnych przypadkowych ludzi. Lata 2013–2014 zostały później nazwane pierwszymi Wiekami Ciemnymi Uniwersum.

Ostatecznie w 2015 roku miejsce stałego współlokatora przejął Wojciech „Major” Suchodolski. W folklorze widzów często zwracano uwagę na podobieństwo głosu Majora do Bogusia i żartowano, że Wojtuś w pewnym sensie przejął po nim zarówno wersalkę, jak i rolę brata Krzysztofa.

Bogumił zajmuje w biografii Krzysztofa znacznie ważniejsze miejsce, niż wynika z liczby jego własnych występów na filmach. Przez większość dorosłego życia obaj mieszkali pod jednym dachem. Bogumił wykonywał znaczną część prostych prac gospodarczych, posiadał własne świadczenie i stanowił jednego z ostatnich stałych domowników po śmierci ojca. Krzysztof przedstawiał siebie jako opiekuna starszego brata, jednocześnie wielokrotnie protestując przeciwko próbom umieszczania go w placówkach. Z perspektywy materiałów instytucjonalnych oraz zarzutów pojawiających się w 2012 roku sytuacja była bardziej skomplikowana – badano sposób traktowania Bogumiła i warunki opieki nad nim. Po zabraniu brata do Ciechanowa reakcje Krzysztofa łączyły autentyczny lęk przed samotnością z ciągłym podkreślaniem utraty świadczeń i konieczności samodzielnego wykonywania prac.

• Nie żyje brat Krzysztofa Kononowicza – Fakt, 24 lutego 2013
• Krzysztof Kononowicz, Mleczny Człowiek – Newsweek
• Ubezwłasnowolnienie mamy Krzysztofa Kononowicza – P21TV
• Wykop – sytuacja Kononowicza po śmierci matki i brata, 4 lutego 2014

• Krzysztof Kononowicz
• Leonarda Kononowicz
• Bronisław Kononowicz
• Marian Kononowicz
• Dynastia Kononowiczów
• Wilkowo
• Belweder Warmianina
• MOPR
• Choroszcz
• DPS
• Cmentarz św. Andrzeja Boboli
• Afera pogrzebowa
• Sweter geometryczny
• Kraina Wiecznej Debesty
• Major Suchodolski